Birleşmiş Markalar Derneği Başkanı Sinan Öncel: Yeni sezon ürünleri en az yüzde 70 zamla satılacak

Pandemi döneminin tedarik zincirinde açtığı hasar tüm dünyada etkisini göstermeye devam ediyor. Bilhassa çip ve ham madde ticaretinde küresel bir sorun yaşanıyor. Ama uzun süredir Türkiye’deki üretim sistemini de etkileyen bu problem kurdaki hızla yükselişle beraber farklı bir ebat kazandı. Hemen Hemen her sektörde kendini bildiren tedarik problemi bununla birlikte fiyatların da tez yükselmesine niçin oluyor.

Şu an için kriz tanımlaması yapılmasa da krize yakın bir sıkışıklığın olduğunu söyleyen Birleşmiş Markalar Derneği (BMD) Başkanı Sinan Öncel’e tarafından yüksek kapasite ile üretim yapan firmaların üretim bantlarını durdurmamak için ham madde stoğu yapması büyük problemler oluşturuyor.

Türkiye, üretiminin büyük bölümünde kullandığı çiğ maddeleri ithal ediyor. Hem uluslararası piyasadaki fiyat artışları hem de Türk Lirası’ndaki seri layık kaybı bu konuda üreticiyi oldukça yıpratıyor.

“VERGİ İNDİRİMİ YAPILMAZSA SIKINTI BÜYÜR”

Konut ve Mutfak Eşyaları Sanayicileri ve İhracatçıları Derneği (EVSİD) Başkanı Talha Özger ise son bir yılda çelik, alüminyum, plastik ve demir gibi çiğ maddelerdeki fiyatların üçe katlandığını ve kurda yaşanan her dalgalanmada ciddi zorluklarla karşılaştıklarını belirtiyor. Özger’e tarafından kurdaki yükselme ne ihracatçıya ne de iç pazarda satış yapan üreticiye yarıyor. Bu konuda çizilen tablonun hatalı olduğunu vurgulayan Özger, “Eğer Türkiye’de üretilmeyen çiğ maddelerde ödenti indirimi yapılmazsa önümüzdeki günler daha da sıkıntılı geçebilir” dedi.

“SÜREKLİ FİYAT ARTACAK BEKLENTİSİ VAR”

TOBB (Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği) Otomotiv Tedarik Sanayi Meclis Başkanı Alper Kanca da piyasada yaşanan miktar probleminin temelinde küresel etkilerin yattığını oysa Türkiye ekonomisinde yaşanan dalgalanmaların bu etkinin katlanmasına niçin olduğunu söylüyor.

Küresel ekonomide konteyner, çip, magnezyum, çelik ve plastik temininin oldukça zorlaştığını belirten Kanca, “Para birimimizdeki dalgalanma bu arz sorununu ayrı bir boyuta taşıyor. 2001’deki kriz ortamının bir benzeri yaşanıyor. İnsanlar elindeki ürünü satmak istemiyor. Çünkü bugün sattığı fiyattan yerine yeni mahsul koyamayacağından korkuyor. 10 liraya satılacak ürün aralıksız fiyatlar artacak beklentisi ile elde tutuluyor. Belki 12 liraya satarım beklentisi var. Bu beraberinde stokçuluğu da getiriyor. Bugün bir çiğ maddeyi istediğiniz tarihte alabilmeniz öyle muhtemel yok. Ayrıca para politikasında belirsizlik de bunu tetikliyor. Yani kimse liranın dolar karşısındaki pozisyonun ne olacağını anlamış değil. Sanki bağımsızlık bırakılmış gibi. Bu da davranışları etkiliyor” ifadelerini kullanıyor.

“KİMSE FİYATLARIN NEREYE GİDECEĞİNDEN EMİN DEĞİL”

Oluşan şüphe ortamı sebebiyle üreticilerin fiyatlama planlamasının bozulması da hakiki fiyat artışlarının üzerine suni artışların da yapılmasına neden oluyor.

BMD Başkanı Sinan Öncel, “Kimse fiyatların nereye gideceğinden muhakkak değil. Bugün 10 dolardan çiğ madde aldığında kimse bunu satmak istemiyor. Yarın 12 dolara alabilirim diye bugün sattığı ürüne bile zam yapıyor. Bu Nedenle bir yapay enflasyon oluşuyor” ifadelerini kullanıyor.

“DEHŞET ALIŞVERİŞİ YAPILIYOR”

Öncel’e göre ırk aralıksız fiyatların artacağı endişesi ile bu süreçte alışverişlerini arttırdı. Alışverişlerde önemli bir ivme gördüklerini gösteren Öncel, şunları söylüyor: “Vaktiyle halk yüksek enflasyon dönemlerinde her ürünün fiyatının artacağından korktuğu için bilhassa teknolojik ürünleri almaya çalışırdı. Şimdi benzer bir davranışı görüyoruz. İmkanı olanlar genellikle her ürünün fiyatının sürekli artacağını düşünerek alışverişe koşuyor. Yarın alamamaktan korkuyor. Ast buna diğer taraftan turist alışverişlerini eklemek gerek. Geçen ay 100 doları olan turist bu Türkiye’den çok daha artı ürün satın alabilir. Biz mağazalarımızda bu hareketi görüyoruz. Yakında Bankalararası Kart Merkezi (BKM) verileri açıklandığında bunu istatistiklerde de göreceğiz.”

“YENİ SEZON ÜRÜNLERİ EN AZYÜZDE 70 ZAMLA SATILACAK”

Şimdiye kadar piyasada satılan ürünlerin altı ay önceki fiyatlama ile raflarda olduğunu bildiren Öncel, “Yeni sezon ürünleri minimum yüzde 70 zamla satılacak. Maliyetlerdeki artma böyle devam ederse mağazalar kapanmak zorunda kalır. 100 liraya sattığımız ürünün yerine yenisini düzenlemek için en az 160 lira gerekiyor” dedi.

Öncel’in altını çizdiği diğer konu ise sermayelerdeki erime. Öncel, “Kendi üreticilerimizle konuştuğumuzda bunu daha iyi anlıyoruz. Bu sene Gaziantep’teki bir üreticimiz yalnızca dolardaki büyüme yüzünden yüzde 20 küçülmek zorunda olduğunu belirtti. Çünkü halk müziği artık daha az çiğ madde alabiliyor. Bu da sermayelerin erimesine niçin oluyor” diye konuştu.

BMD HANGİ SEKTÖRLERİ KAPSIYOR?

Birleşmiş Markalar Derneği (BMD), Eylül 2001’de, başta hazırlanmış giyim olmak üzere, perakende sektöründen firmaların katılımıyla kuruldu. İletişim, optik, mobilya, ayakkabı, küçük mutfak ürünleri, kozmetik, aksesuar, ev tekstili ve dekorasyonu, fazla katlı mağazacılık gibi alanları içeriyor.

Kaynak: Deutsche Welle Türkçe

Birleşmiş Markalar Derneği Başkanı Sinan Öncel: Yeni sezon ürünleri en az yüzde 70 zamla satılacak



Yorum yapın